Mobility Package kısaca
AB Mobility Package 1 (Regulation 2020/1054 ve 2020/1055) iki yıl yayılarak uygulamaya alındı. Temel: sürüş ve dinlenme süresi (Regulation 561/2006 update), haftalık dinlenme kabinden değil otelde, sürücünün her 4 haftada bir kayıtlı işveren ofisine dönüşü, posted worker statüsü. Smart Tachograph 2 (Implementing Regulation 2021/1228) son adım — tüm M2/M3/N2/N3 kategorisinde 21 Ağustos 2025'te zorunlu.
Smart Tachograph 2 ne farklı?
(1) GNSS lokasyon (sürüş başlangıç + her 3 saat). (2) Sınır geçişi otomatik tespit. (3) Yük taşıma tipi otomatik etiketleme. (4) DSRC anteni — yolda yapılan denetimlerde araç durmadan veri okuma. (5) Bulut bağlantı opsiyonel ama operatör tarafında giderek standart.
Türk taşımacısı için pratik etki
(1) AB'ye gidecek 2025 sonrası üretim araçlar Smart Tachograph 2 ile fabrikadan; 2019-2025 arası retrofit zorunluluğu. (2) DSRC denetimi 'lokal hile' tespitini kolaylaştırıyor. (3) Cabotage sınırı net izleniyor — Türk taşımacısı AB içinde 7 günde max 3. (4) Dinlenme tatlandırma cezaları daha yüksek + zincirleme.
Telematics ile cihaz farkı
Tachograph yasal cihaz — değiştirilemez, sertifikalı atölyede mühürlü, 365+ gün saklanır. Telematics operasyonel veri. İkisi ayrı kanal; modern filo yazılımları tachograph DDD/C1B veri formatını okuyarak panele entegre eder. AETR Türkiye taraftarı — yurtdışı çıkış öncesi Driver Card veri çekme yasal.
Türkiye iç pazar
Türkiye Karayolu Taşıma Yönetmeliği halen dijital tachograph 1 üzerinden. 2026'da Ulaştırma Bakanlığı 'Smart Tachograph 2 zorunluluğunu iç pazarda da' yönünde taslak hazırladı — 2027-2028 uygulama beklentisi. Yeni araç alımında STG 2 hazır araç tercih etmek 5-10 yıl ömür boyu uyum.
Sigorta + filo yazılım senerjisi
AB sigorta firmaları tachograph 2 + telematics çift kanalını UBI için kullanıyor — sürüş süresi ihlali olmayan, hız profili stabil filolara %12-18 prim indirimi. Türkiye'de Sompo, Anadolu, Mapfre 2025 sonu pilotları başlattı. Yazılım iki kanalı birleştirir + sigortaya aylık otomatik gönderir.
Özet çıkarımlar
- Smart Tachograph 2 AB'de Ağustos 2025 zorunlu.
- GNSS + DSRC + sınır otomatik tespit yeni özellikler.
- Türkiye 2027-2028 zorunluluk bekleniyor.
- UBI prim indirimi %12-18 — Türkiye'de pilotlar başladı.
Kaynakça
Bu yazı aşağıdaki uluslararası kaynaklardan sentezlenip Türkiye mevzuat bağlamına uyarlanmıştır. Doğrudan çeviri yapılmamıştır.
- Regulation (EU) 2020/1054 — Driving and Rest Times. European Commission. https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2020/1054/oj (erişim: 2026-05-13)
- Implementing Regulation (EU) 2021/1228. European Commission. https://eur-lex.europa.eu/eli/reg_impl/2021/1228/oj (erişim: 2026-05-13)
- AETR Agreement. UNECE. https://unece.org/transport/road-transport/aetr (erişim: 2026-05-13)